تفاوت VPN و VPS چیست؟ انتخاب اشتباه اینجاست که کسبوکارها زمین میخورند
اگر هنوز VPN و VPS را یکی میدانی، مشکل از «دانشت» نیست؛ مشکل از تصمیمی است که میتواند مستقیم به سرعت، پایداری و حتی اعتبار پروژهات ضربه بزند. این صفحه برای روشنکردن همین مرز است—بیاغراق، فنی و قابلفهم—و برای اینکه بدانی چه زمانی VPN اصلاً جواب نیست و چرا VPS نسل جدید G10 یک انتخاب حیاتی است.
- VPN: ابزار تونلسازی برای تغییر IP و عبور از محدودیتها؛ نه سرور، نه پایدار، نه مناسب کسبوکار.
- VPS: سرور مجازی واقعی با CPU، RAM و دیسک اختصاصی؛ پایهی سایت، API، ربات و فروشگاه.
- اگر سرعت واقعی، پایداری بدون قطعی و منابع واقعی میخواهی → VPS نسل جدید G10.
- اگر فقط میخواهی IP عوض کنی → VPN.
VPN چیست و دقیقاً چه کاری میکند؟
VPN (Virtual Private Network) یک تونل رمزنگاریشده بین دستگاه تو و یک سرور واسط است. هدفش:
- تغییر IP
- رمزنگاری ترافیک
- عبور از محدودیتهای شبکه
واقعیت فنی: VPN هیچ منبع محاسباتی پایدار به تو نمیدهد. CPU و RAM مال تو نیست؛ با بقیه مشترکی. امروز سریع است، فردا نه. SLA؟ تقریباً هیچ.
VPN به چه درد میخورد؟
- اتصال امن در وایفای عمومی
- دسترسی موقت به سرویسهای محدودشده
- مصرف شخصی و کوتاهمدت
VPN به چه درد نمیخورد؟
- میزبانی سایت
- اجرای API
- ربات تلگرام/واتساپ
- فروشگاه آنلاین
- پروژههای نرمافزاری پایدار
اگر کسی به تو گفت «با VPN سایتت رو بالا بیار» دارد هزینهی خرابی آیندهات را نادیده میگیرد.
VPS چیست و چرا با VPN فرق ماهوی دارد؟
VPS (Virtual Private Server) یعنی یک سرور واقعیِ تقسیمشده با منابع مشخص. تو صاحب سهم مشخصی از CPU، RAM و Storage هستی؛ نه مهمان.
ویژگیهای کلیدی VPS:
- IP ثابت
- منابع قابل اندازهگیری
- دسترسی ریشه (Root)
- نصب هر سرویس دلخواه
- پایداری ۲۴/۷
VPS یعنی زیرساخت؛ VPN یعنی مسیر عبور. این دو جایگزین هم نیستند.
مقایسهی مستقیم VPN و VPS (بیحاشیه)
| معیار | VPN | VPS |
| نوع سرویس | تونل ارتباطی | سرور مجازی |
| IP ثابت | معمولاً خیر | بله |
| CPU / RAM | اشتراکی و نامشخص | مشخص و قابل ارتقا |
| پایداری | ناپایدار | پایدار |
| مناسب سایت/API | ❌ | ✅ |
| کنترل سیستمعامل | ❌ | ✅ |
| امنیت عملیاتی | محدود | کامل (در صورت کانفیگ درست) |
چرا کسبوکارها با VPN زمین میخورند؟
- نوسان سرعت: ساعت پیک = فاجعه
- قطعیهای بدون هشدار
- بن شدن IPهای عمومی
- عدم کنترل روی لاگ و فایروال
- هیچ SLA واقعی
اگر فروشگاه داری یا API میدهی، اینها شوخی نیستند.
VPS نسل جدید G10 یعنی چه و چرا مهم است؟
اینجا تفاوت «عدد روی کاغذ» با «عملکرد واقعی» معلوم میشود.
G10 یعنی:
- CPUهای نسل جدید با IPC بالاتر
- NVMe واقعی با IOPS بالا
- مجازیسازی استاندارد (KVM)
- نسبت منطقی هسته به RAM
- بدون Oversell
نتیجه؟ Latency کمتر، Throughput بالاتر، Crash کمتر.
چرا VPS داخل ایران برای بعضی پروژهها انتخاب هوشمندانه است؟
- Latency پایینتر برای کاربران داخلی
- پایداری ارتباط بدون ریسک فیلترینگ بینالمللی
- IP تمیز برای APIها و رباتها
- پشتیبانی سریعتر
برای پروژههایی که مخاطبشان داخل ایران است، این مزیتها مستقیم به نرخ تبدیل و رضایت کاربر وصل میشود.
VPS مناسب چه پروژههایی است؟
- سایتهای پرترافیک (وردپرس، فروشگاهی)
- APIهای حساس (پرداخت، احراز هویت)
- رباتها (تلگرام، واتساپ)
- سرویسهای SaaS
- Dev/Test پایدار
اشتباهات رایج موقع خرید VPS
- گول عدد RAM بالا با CPU ضعیف را خوردن
- Oversell پنهان (همه چیز روی کاغذ خوب است)
- بیتوجهی به نوع دیسک (NVMe واقعی یا اسمی؟)
- نداشتن پشتیبانی فنی واقعی
- انتخاب لوکیشن نامتناسب با کاربر
اینجاست که تفاوت برند مشخص میشود
آریا VPS دقیقاً برای همین نقطه ساخته شده است:
تحویل سروری که واقعاً روی آن میتوانید حساب باز کنید—بدون قطعی، بدون بازی عددی، بدون منابع تقلبی.
چرا آریا VPS؟
- سرورهای واقعی G10 بدون Oversell
- پایداری بالا برای پروژههای حساس
- دیتاسنتر مطمئن داخل ایران
- پشتیبانی سریع و دقیق (نه پاسخهای کلیشهای)
جمعبندی
اگر هنوز بین VPN و VPS مرددی:
- یا پروژهات جدی نیست
- یا هزینهی اشتباه را دستکم گرفتهای
VPN ابزار جانبی است.
VPS زیرساخت است.
و زیرساخت ضعیف = رشد متوقف.
- مشاهده پلنها
- دریافت مشاوره انتخاب سرور
اگر نمیدانی کدام کانفیگ برای سایت، API یا رباتت مناسب است، اول بپرس؛ بعد هزینه کن. این تنها راه انتخاب درست است.
